Amorphophallus paeoniifolius

Amorphophallus paeoniifolius, Güney ve Güneydoğu Asya’dan Kuzey Avustralya’ya kadar geniş bir doğal yayılışa sahip, oldukça büyük yumrusu ve devasa yapraklarıyla dikkat çeken etkileyici bir Araceae türüdür. Toprak altında kahverengi, basık ve yuvarlak bir yumru geliştirir; bu yumru bazı örneklerde yaklaşık 30 cm çapa ve 15 kg ağırlığa ulaşabilir. Toprak üzerinde ise uzun, lekeli ve dokulu bir yaprak sapının taşıdığı, birkaç metre genişliğe ulaşabilen son derece parçalı bir yaprak oluşturur. Çiçeklenme döneminde ise yeşil-kahverengi, mor ve bordo tonlarını bir arada taşıyan büyük bir çiçek yapısı meydana getirir. Sıcak, aydınlık ve iyi drene olan koşulları sever; aktif büyüme döneminde düzenli su isterken dinlenme döneminde sulama azaltılmalıdır. Plants of the World Online

Kökeni

Amorphophallus paeoniifolius’un doğal yayılış alanı oldukça geniştir. Hindistan, Sri Lanka, Tayland, Myanmar, Laos, Vietnam, Malezya, Endonezya, Filipinler, Güney Çin ve Kuzey Avustralya dahil olmak üzere tropikal ve subtropikal Asya’nın geniş bir bölümünde doğal olarak yetişir. Mevsimsel olarak kuruyan tropikal bölgelerde, orman açıklıklarında, ikincil ormanlarda ve gölgeli alanlarda gelişebilir. Plants of the World Online

Görsel Özellikleri

Bitkinin en karakteristik bölümü toprak altında bulunan büyük yumrusudur. Yumru koyu kahverengi, basık ve yuvarlak bir forma sahiptir ve üzerinde belirgin kök izleri bulunur. Uygun koşullarda oldukça büyük boyutlara ulaşabilmesi, türü özellikle kaudeks ve yumrulu bitki meraklıları açısından son derece ilgi çekici hale getirir. Toprak üstünde ise uzun, kalın ve pürüzlü bir yaprak sapı yükselir. Bu sap yeşil ile koyu yeşil arasında değişen renklerde olabilir ve açık renkli büyük lekeler ile küçük koyu noktalar taşıyarak çok dekoratif bir görünüm oluşturur. Plants of the World Online

Yaprakları

Genellikle her yumrudan tek büyük yaprak, bazen iki yaprak gelişir. Yaprak sapı oldukça uzun olabilir ve yaprak ayası birkaç ana bölüme ayrılarak çok sayıda yaprakçığa bölünür. Tam gelişmiş bir yaprak yaklaşık 3 metre çapa ulaşabilecek kadar genişleyebilir. Yaprakçıklar oval, eliptik veya mızraksı formlarda, yeşil renkte ve sivri uçludur. Bitkinin tek bir yaprakla oluşturduğu geniş ve şemsiye benzeri siluet, onu diğer yumrulu türlerden kolayca ayıran en önemli özelliklerinden biridir. Plants of the World Online

Çiçeği

Çiçeği Amorphophallus cinsinin en dikkat çekici özelliklerinden biridir. Yapraklardan önce veya yapraktan ayrı olarak gelişebilen çiçek, geniş ve çan biçimli bir spathe ile bunun içerisinde yükselen spadix yapısından oluşur. Spathe dış tarafta açık yeşilden koyu kahverengi tonlara kadar değişebilir ve açık renkli lekeler taşıyabilir; iç kısmında ise belirgin bordo-mor tonlar görülür. Spadix'in uç kısmındaki etli ve iri appendix yapısı da oldukça karakteristiktir. Çiçeklenme sırasında çürümüş et benzeri güçlü bir koku yayarak tozlaştırıcı böcekleri kendine çeker. Plants of the World Online

Bakımı

Amorphophallus paeoniifolius sıcak, aydınlık ve iyi hava alan ortamlarda yetiştirilmelidir. Doğrudan çok sert güneş yerine filtrelenmiş veya yarı gölgeli ışık özellikle genç bitkiler için daha uygundur. Yetiştirme ortamı organik madde içerse de mutlaka geçirgen olmalı ve fazla suyu hızla uzaklaştırmalıdır. Aktif büyüme döneminde toprak tamamen kurumadan, ancak su içinde kalmasına izin vermeden düzenli sulama yapılmalıdır. Yaprak sararıp bitki dinlenmeye geçtiğinde sulama kademeli olarak azaltılmalı ve yumrunun uzun süre ıslak kalması engellenmelidir. Yeni sürgün ortaya çıktığında sulama yeniden artırılarak büyüme dönemi başlatılabilir. Plants of the World Online